Sulagma ang akong pagpabakuna niadtong Mayo 7, 2021. Nahitabong namisita ang duha ka suod nga mga higala ang akong asawa. Samtang bibo silang naghinabi, mikiring ang selpon ni Mila.
“Si Rico tong nanawag. Nagpahibalo nga dunay pagbakuna sa mga senior citizen ugma. Sa City Gym.”
“Magpabakuna mo ni Dodong?” Pangutanan sa akong asawa.
“Dili sa. Magpaabot mis Pfizer.”
“Ikaw Ging?”
“Ay, di ko magpabakuna. Hadlok ko. Kamo Pat?”
“Ambot lang. Magsabot pa mi ni Eme.”
Dihang namauli na ang among mga bisita. Akong gitawgan ang tagdumala sa City Gym.
“Rico, si Eme ni. Mangutana kos bakuna ugma.”
“Hi, Dad! Padayon ang pagbakuha sa senior citizens ugma. Kagahapon nagpabakuna ang imong mga kauban sa kapunungan sa senior citizens. Si Bernie, Rudy, Roy ug Armie.”
“Sa pahibalo ni Kagawad Oliver nga akong nabasa sa Facebook, ang pagbakuna para sa nag-edad og 60 ngadtos 65. Pwede na diay ang lapas sa 65 anyos?”
“Hinay ang response busa nahukman nga iapil ang mas edaran kay taman ra ugma ang pagbakuna. Kon magpabakuna mo ni Ma’am, Dad, sayo lang mo kay limitado ang vaccine nga nabilin, mga 100 ka doses na lang. Kon mahimo anhi mo sa Gym sa dili pa molapas ang 7 am.”
Human sa akong tawag ni Rico, akong gitawgan ang doktor sa akong prostate cancer.
“Doc, nay bakuna ugma sa mga senior citizen. Sinovac. Pwede ko magpabakuna?’
“Way problema sa imo, Sir. Mahimo kang magpabakuna.”
Gisunod nakog tawag ang akong anak nga DILG officer sa Lungsod sa Naawan, Misamis Oriental.
“Tit, dunay pagbakuna diri sa senior citizens ugma. Unsay imong ikasulti?’
“Pabakuna mo, Pa.”
“Ok ang Sinovac?”
“Ok na, Pa. Sinovac ang kalagmitang gigamit sa mga LGUs diris MisOr.”
“Di ba astraseneca ang imong first dose?”
“Kay maoy miabot sa Naawan sa takda sa pagbakuna sa mga frontliner.”
Giapil mig palista sa akong anak nga nagtrabaho sa PNB sa mga recipient sa bakuna nga paliton sa PNB. Ako siyang gitawgan.
“Pagpabakuna na lang mong Mama, Pa, kay basin dugay pa moabot tong bakuna sa PNB.”
Nakahukom mis akong asawa nga magpabakuna. Wala pay 7:30 sa buntag didto na mis City Gym. Ubay-ubay ang nakauna sa amo. Ang tanan nagsuot og facemask ug faceshield. Miapil mis linya gawas sa dyimnasyum ug nagpalista.
Anam-anam nga gipasulod ang nakasulat sa ilang ngalan sa talaan. Bugnaw sulod sa City Gym. Gibahin ang luag nga hawanan sa unom ka sona. Sa Zone 1, gihimo ang orientation and briefing.
Nars gikan sa City Health Office ang mihimo sa pasinati. Iyang gihisgotan ang tumong sa gobyerno nga bakuhanan ang 70% sa katawhan aron makab-ot ang herd immunity ug ang prioridad sa pagbakuna diin nag-una ang frontline workers in health facilities ug gisundan sa senior citizens ug kadtong dunay comorbidities o gihambing mga sakit. Giusa-usa niyag hingalan ang ubang prioridad nga miabot sa napulo ka grupo.
Iyang gipasabot nga ang Sinovac dunay Emergency Use Authorization (EUA) gikan sa Food and Drug Administration. Alang niadtong nagduhaduha nga magpakuna sa Sinovac, miingon siya nga “the best vaccine is the available vaccine.” Ug way bayad ang bakuna sa gobyerno.
Matod niya, sama sa mga bakuna sa ubang sakit, dunay posibleng dili maayong side effects ang COVID-19 vaccines: pangatol sa dapit nga giindiksiyonan, panakit sa ulo, pagbati og kakapoy, dili maayong pamati sa lawas, hilanat, pangurog ug sakit sa mga lutahan ug kaunoran. Apan dili angayng mahadlok kay dunay giamdam nga observation area sulod sa Gym diin magpabilin ang nabakuhan sulod sa tunga ngadtos usa ka oras. Dunay mga doctor nga moatiman sa dunay gibating dili maayo. Simbako kon grabe ang side effects, ang LGU sa Valencia City may kasabotan sa mga ospital sa dakbayan aron ang pasyente matambalan.
Gikan sa Orientation and Briefing Zone, gipasulod mis Zone 2, ang Registration and Consent Zone diin gibuhat ug gi-printa ang akong vaccinee’s profile ug akong gipirmahan ang akong pagtugot nga magpabakuna.
Sa Zone 3, gihimo ang medical screening base sa mga pangutana sulod sa vaccinee’s profile. Gipangutana kos doktor kon duna koy allergy, kon miagi kog bag-ohayng pagbakuna sa ubang sakit, kon duna koy sakit sama sa diabetes, arthritis, high blood pressure ug ubang mga chronic illness ug kon unsa ang mga tambal nga akong gitomar.
Sa Zone 4, gihimo ang pagbakuna. Paspas ang pagbakuna kay upat ka bahan ang tigbakuna. Human maindiksiyoni, gihatagan kos akong COVID-19 Vaccination Card din napatik ang petsa sa akong second dose nga 28 ka adlaw gikan sa first dose. Nagpahulagway ko nga walay facemask kay akong i-post sa Facebook, isip akong gamayng tampo sa vaccination campaign sa gobyerno.
Sa Post-vaccination Observation Zone, gikuha pag-usab ang akong blood pressure. Nahinganghan ko kay ang akong 160/70 nga blood pressure nga gihimo sa panahon sa screening, mius-os ngadtos 140/60. Tingali ang akong dugo nakapaniid sa akong excitement o kahingawa samtang nagpaabt nga mabakunahan. Walay koy gibating side effect sa bakuna apan gipalingkod kos giandam nga mga plastic chairs. Human sa mga 30 minuros, gitawag og balik ang akong ngalan. Gikuha pag-usab ang akong blood pressure ug gipangutana kon duna koy gipamati sa akong lawas. Kay walay nakitang problema sa akong pagbakuna, mipadayon kos kataposang lamesa sa Zone 5, diin gihatagan kog paracetamol human akong gisulat ang akong ngalan sa talaan. Nagdungan mis akong asawa paggawas sa City Gym.
Nakadayeg kos pamaagi pagbakuna sulod sa City Gym. Estriktong gisunod ang health protocols. Moagi og temperature scanning ang mosulod sa Gym. Ang tanan nagsuot og face mask, gisunod ang social distancing ug isprihag alkohol ang kamot sa dili pa mosulod sa matag sona. Hapsay ang mga pamaagi kay daghang ang naggiya sa mga senior citizen nga ang pipila naka-wheelchair.
Sa dili pa ko mohatag sa akong opinyon kon angay bang kahadlokan ang bakuna kontra sa COVID-19, akong lakbitan ang kasamtangang estado sa coronavirus pandemic.
Sa pagsulat niining artikulo (May 8, 2021), ang naitala nga kaso sa COVID-19 sa tibuok kalibotan miabot nas 157,541,008 ug 3,283,905 ang namatay. Sa Pilipinas miabot nas 1,087,885 ang natakdan sa COVID-19 ug 18,099 ang namatay. Valencia City, 775 ang kaso sa COVID-19 ug 16 ang namatay. (Source: COVID-19 Tracker Philippines).
Daghan ang gihimo sa nasyonal ug lokal nga panggamhanan aron sa pagsumpo sa pagkuyanap sa COVID-19: pagpatoman sa mga lockdown ug kuwarentinas, pagpasunod sa mga health protocols, swab testing, contact tracing ug vaccination.
Sumala sa DOH, sa May 5, 2021, miabot sa 2,129,185 ka tawo ang nabakunahan, 1,786,480 niini nakadawat sa first dose ug 342,705 ang nakadawat sa second dose. Tungod sa kanihit sa suplay sa bakuna, gibanabana nga adto pas tuig 2023 makab-ot ang herd immunity sa Pilipinas.
Sa pagkakaron ang mga vaccine nga gihatagan og emergency use authorization (EUA) sa Food and Drug Administration mao ang Pfizer-BioNTech, Oxford-AstraZeneca, Sinovac, Sputnik V, Janssen, Covaxin ug Moderna.
Dakong baligho kay ang Sinovac nga nakaani og daghang pagsaway sa Pilipinas maoy nag-una sa gihimong pagbakuna sa tibuok nasod.
Matod pas DOH, luwas ang paggamit sa mga COVID-19 vaccine ug dili angayng kahadlokan ang pagpabakuna.
Way dautang side effects ang Sinovac sa ako ug sa akong asawa.
Walay angayng kahadlokan ang mga bakuna kontra sa COVID-19. Ako ning opinyon base sa akong kasinatian ug nahibal-an.
Ang pagpabakuna personal nga desisyon sa hingtungdan. Mosugal ba siya sa risgo sa dili maayong epekto sa bakuna o sa risgo nga magkasakit og COVID-19?
Duna koy pahimangno: Ayaw kompiyansa bisan nabakunahan ka na. Sanglit bag-o ang mga bakuna sa COVID-19, dili matino kon unsa kini ka epektibo sa umaabot nga mga adlaw. Busa ipadayon ang hustong paggamit sa facemask, ang hustong panghinaw sa kamot, ang social distancing ug ang paglikay sa mga dapit nga siot ang mga tawo.