Vices are their own punishment.
Aesop
Alas-nuwebe sa gabii. Kompleto na ang barkada sulod sa gireserbang KTV room sa itaas sa duha ka andanang Riverside KTV Bar & Grill. Mingpahiluna silag lingkod sa divan sa likod nga bahin sa bugnawng lawak. Diha na ang giorder nga ilimnon sa ibabaw sa duha ka ubos nga lamesa atubangan sa lingkoranan. Ang whisky nila ni Brando, Jaime, Mike ug Mundo ug ang beer ni Leon. Sa unang panahon, Tanduay Rhum ang ilang paboritong ilimnom, hangtod nga nausab ang ilang panlami ug hilig dungan sa pag-asenso sa ilang panginabuhi ug sa pagsaka sa ilang pagkabutang sa katilingban. Gawas ni Leon nga napugos pagbalhin sa serbesa kay mag-alburuto ang tiyan.
Ang lima pulos mga malamposon sa ilang panginabuhi. Ang ilang negosyo milambo dungan sa paglambo sa ilang dapit nga kanhi usa ka mingaw nga baryo nga karon usa na ka kisaw nga dakbayan. Ang baryo nga nahimong sentro sa nahimugsong lungsod. Ang kanhi nagduka nga lungsod nga karon gidagnayan nag “Ang Dakbayan Nga Dili Matulog”. Ang kanhi lamakon ug libonon nga dapit nabantok sa sementong kadalanan ug gituboan sa mga nagdasok nga kabalayan ug tag-as nga mga edipisyo. Gawas ni Mike dinhi sila natawo. Katalirongan ang ilang mga edad nga kaduha na molapas sa kalendaryo. Daan silang suod nga barkada. Maingon nga ang ilang pakighugoy-hugoy nakatabang sa ilang pag-asenso kay magpaambit silas ilang kasinatian sa negosyo. Walay kompetensiya sa usag-usa kay lain-lain ang ilang patigayon. Kay dili magpaiwit sa usag-usa, maingon nga naglumba sila sa ilang pagpaningkamot nga madato. Ang upat kaeskuyla sa elementarya ug hayskol sa ilang dapit. Duha ra kanila ang graduwado sa kolehiyo, si Jaime (B. S. Civil Engineering) ug si Mundo (B. S. in Business Adminitration). Si Mikekutob ra sa ikatulong ang-ang sa kolehiyo, si Leon wala makatapos sa iyang kursong B. S. Agriculrual Engineering kay nakapaburos ug ahat nga naminyo ug si Brando igo lang nakahuman sa hayskol kay nahimong katabang sa iyang ginikanan sa pag-uma.
Ang ilang “for the boys” nga kalingawan nagsugod sa inom ug estoryahay sa ilang panimalay, hangtod nga makahukom sila nga adto maglingaw-lingaw sa gawas, diin gawas sa inom mahingag sila sa pagkanta, una sa karaoke ug dayon sa videoke.
Misugot ang ilang isigkaasawa nga adto sa gawas mag-inom kay makatugaw sa tagbalay ang ilang kabanha kon mangahubog na. Bisag okupado sa ilang trabaho, naninguha silang dili mabugto ang ilang hugoy-hugoy ug lingaw-lingaw. Padayon ang ilang panagtapok kaduha matag bulan nga ilang gitakda sa una ug ikatulong Sabado sa bulan nga maoktaba lamang kon dunay dili kalikayan nga hinungdan. Alegre ang ilang panagtigom bisag balik-balik na ang ilang estorya. Walay kapuol ang pagsubli-sublig balik-lantaw sa ilang pamagdoy sa panahon sa ilang kabatan-on ug sa pagpaambit sa mga kasinatian latas sa katuigan. Ug bunga sa pagtaas sa ilang edad dili kalikayan nga ilang mahisgotan ang problema sa sekswal nga panginahanglan nga dili na nahatag sa nagmenopos nilang asawa. Mao nga naikag ug dali silang nagkauyon sa ideya sa rapol nga gisugyot ni Jaime. Matinud-anon silang mga bana ngadto sa ilang asawa gawas kang Brando nga kanhi may gi-sustentohan nga “scholar” sa usa ka unibersidad sa Cagayan de Oro City. Apan sa ngadto-ngadto iyang gibuhian ang iyang kulasisi sa pagkasayod nga gasungkabon sa batan-ong niining uyab. Sayon buhaton ni Brando ang maong bisyo kay tigtugbong siya sa Cagayan de Oro City sa pagtumod og bugas-humay ug ang iyang asawa dili makabiya sa ilang lugar-patigayonan kay nangunay sa pagpanimbang og humay ug sa pagbayad sa mga mag-uumang namaligya sa ilang abot.
Daling nahiga’m ang barkada sa rapol kay natuman ni Jaime ang iyang pasalig nga batan-on, seksi ug luwas sa sakit ang mga sex worker o call girl gikan sa Cagayan de Oro diin may kaila ug suki siyang bugaw.
Siyembre, aron dili mabuko ang ilang bisyo, ilang gidasig ang ilang mga asawa nga maghimog ilang “for the girls” nga kalingawan. Mao nga matag Sabado magtapok ang mga asawa sa ilang mahjong session ug ubang kalingawan. Busa hapi ang mga asawa nga nagmata lang sa buntag sa hapi-hapi sa ilang mga bana.
Hangtod nga miturok ang pagduda sa usa ka asawa nga dunay gibuhat nga milagro ang mga lalaki. Usa ka gabii niana, miuli ang iyang hubog nga bana nga nanimahong pahumot sa babaye ug may mga tsikinini sa liog. Utokan ug kalmado, wala niya isulti sa ubang asawa ang iyang katahap. Apan nabalay sa iyang hunahuna ang angayang buhaton aron masakpan sa akto ang gibuhat sa iyang bana ug barkada niini.
“Akoy ganer, karon,” ni Mundopa nga mitangtang sa taklob sa Johnnie Walker. Iyang gitagayan ang tulo ka baso alang kang Jaime, Mike, Brando ug iyaha. Si Leon nangunay pagtagay sa iyang San Mig Light.
Si Mundo kanhi empleyado sa lungsod ug nakaasawa og tindera sa isda sa ilang merkado publiko. Misulod ang magtiayon sa pagpangompra og isda ug hinay-hinayng minglambo sa ilang negosyo. Kasamtangan, sila ang pinakadakong fish dealer sa dakbayan ug may daghang fish cars nga kargahan og isda gikan sa Zamboanga City ug General Santos City.
“Hain ang sumsoman?” pangutana ni Leon.
“Nia na to taud-taud,” ni Jaime pa.
Si Jaime usa ka malamposong kontraktor. Nagsugod siya sa maong negosyo isip sub-contractor sa gihimong mga kanal-patubig ug dalan sulod sa Pulangui River Irrigation Project, hangtod nakapalit og igong makinaryas gikan sa iyang ginansiya ug utang sa bangko. Magtutudlo ang asawa ni Jamie apan miundang kini sa iyang trabaho aron makatabang sa negosyo sa iyang bana ug sa pag-atiman sa ilang mga anak. Ang JF Construction nahimong kontraktor sa mga prohekto sa kalungsoran ug sa lalawigan. Sayon ni Jaime nga makakuha og kontrata sa gobyerno tungod kay mahibalo siyang modula sa patakaran. Gawas sa naandang subornong kuwarta ngadto sa hingtungdang opisyales, duna siya laing baraha alang sa mga uwagan: libreng serbisyo sa mga sex worker kun burikat, lakip na ang gasto sa hotel.
Mingsulod ang duha ka waiter nga naghatod sa grilled tuna, grilled beef ug kalderitang kanding.
“Sumsom na,” agda ni Mike nga unang mikuha og tenedor dayong tuslok sa grilled tuna.
Si Mike naminyo kang Elsie nga anak og negosyanteng ginikanan. Nagtukod ang magtiayon og kaugalingan dry goods store. Sulod sa dugayng katuigan ang magtiayon nangunay pagbantay sa ilang tindahan. Minglambo ang ilang negosyo hangtod nga nakatukod silag dakong tindahan nga, gawas sa ilang kaugalingong department store ug grocery, giabangan sa mga negosyante sa appliances, jewelries, office supplies, RTWs, optical clinics ug fastfoods. Katabang na ang ilang tulo ka anak sa negosyo, busa dako na ang ilang panahon sa pagpahayahay ug paglulinghayaw.
Padayon ang inon ug sumsom sa barkada. Namula ang ilang mga nawong ug naluag ang ilang mga dila. Naglami ang ilang kulukabildo. Mingdako ang ilang mga tingog gawas ni Leon nga nagpabiling walay timik kay ang baba dili malugak sa bino. Siya ra ang hilomon sa barkada.
Si Leon nakaasawa ni Fe nga anak sa ginikanan nga may lodging house. Nahimo siyang kaabag sa iyang asawa sa pagpadako sa maong negosyo ug karon silay tag-iya ug tigdumala sa usa ka hotel-restaurant sa dakbayan.
“Asa na ang sumsoman sa mata?” sukna ni Brando nga nangugat na ang agtang.
Nag-uma sa basakan nga iyang kabahin sa ilang ginikanan, misulod si Brando sa negosyong buy-and-sell kay matod pa niya, way mag-uuma nga nadato sa ilang dapit. Sa abag ni Vida nga iyang asawa, milambo ang ilang negosyo. Kasamtangan, may dako silang bularan ug galingan sa humay.
May gitawgan si Jaime sa iyang selpon. Wala madugay, may misulod nga banta-ong babaye sa KTV room. Nahihom og kadiyot ang mga butakal sa pagkakita sa kaseksi sa ilang bisita. Miungot ang ilang mga mata sa bugdo niining dughan ug igwad ang sampot. Nalamat sila sa nindot nga paa nga miamag sa daginoton niining panapot.
“Mga Bro, si Miss Micah.”
Misipa ang pakpak. May gihunghong si Jaime sa batan-on. Misayaw ang batan-on nunot sa giandam nga awit ni Bayonce, ang “Naughty Girl”. Naglurat ang mga mata sa barkada nga nagtutok sa nagsayaw sa ilang atubangan dinan-agan sa pinugngang kahayag.
“Alas onse na!” may dakong tingog nga milutaw luyo sa kasaba.
Miduol si Jaime sa nagsayaw ug gihunghongan kini nga mobalik sa gipahulayan nga lawak nga dili halayo sa KTV room. Napakgang ang inom apan nagpadayon ang kasaba.
“Silence, please,” hangyo ni Jaime. “Ato nang himoon ang gipaabot sa tanan. Ang rapol.”
“Rapol, rapol . . .!” sanong sa mga kauban.
“Okey, kinsay mouna?”
“Ako,” mitindog sa Mike, mipaduol kang Jaime ug mibunot og usa ka linikit nga pirasong papel sulod sa gamayng kahon nga gikuptan ni Jamie. Mahinangpon niyang giabrihan ang piraso. Midiyong ang mga mata sa nakita. Blangko.
“Way suwerte,” naglingo-lingo si Mike nga mibalik sa gilingkoran. “Puslan man, hala tagay.”
“Ipahungaw na lang sa botelya,” may mipasiaw.
“Ako na sad,” gikan si Mundo. Mitindog kini ug mibunot. Mao gihapon. Blangko.
Mitindog si Brando, mipaduol kang Jaime ug mibunot. Iyang gihalokan ang linukot ug gitunol kang Jaime.
“Ikaw basa, Bro.”
Hinay-hinayng gibukhad ni Jamie ang linukot. Sa sulod nasulat ang mga pulong, “Congratulations! Enjoy your prize”.
“Mga Bro, ang palarang mananaog sa rapol karong gabhiona, ang makadimdim sa katam-is ni Miss Micah, walay lain si Bro Brando.”
Human sa mibason nga kahilom, namakpak silas Mike, Mundo ug Leon. Wala maglangan si Brando. Mibiya siyas mga kauban.
“Mga Bro, magpadayon tag inom ug sugdan ang kanta samtang nagapos pa si Bro Brando sa mga bukton ug paa ni Miss Micah.”
Mipahiluna ang tanan sa lingkoranan ug gisugdan ang pagkanta sa videoke. Unya kalit silang nahilom. Nakurat sila sa daling pagbalik ni Brando kauban ang asawa ni Jaime. Nanighawak ang asawa nga mitutok sa mga bana.
“Nganong naamang, mo? Ha? Ikaw Mundo, Mike, Leon. Ngano, di mo kontentos inyong asawa. Mangita mog burikat. Mga uwagan. Unya kon matakdan mog sakit. Maamong pa ang inyong mga asawa. Mga buysit mo. Ug ikaw, Jaime, ang buotan kong bana. Ang bugaw sa mga burikat.”
Walay nangako pagtubag sa yawyaw sa asawa ni Jaime. Nagdungoy ang tanan, morag piso nga nabundakan sa ulan.
Mibalik ang asawa ni Jaime sa lawak diin walay timik ang call girl nga naglingkod sa sopa atbang sa kama.
Wala masayod ang mga bana nga sekretong misulod si Melanie sa lawak dihang migawas ang burikat ug misulod sa ilang nahimutangan. Hilabihang kakurat sa batan-on sa pagkakita sa edarang babaye sa iyang pagbalik sa lawak. Apan gipinahan siya sa babaye nga dili magsaba ug motago sa CR. Walay timik siyang misulod sa banyo. (Gikan sa Cagayan de Oro City, nag-inusarang misulod si Micah sa gitakdang lawak. Nagsyawer siya ug nanihapon sa giandam nga pagkaon. Human sa panihapon mitagay siyas giandam nga red wine ug nagkalingawg inom sa bino samtang nagpaabot nga pasudlon sa KTV room). Sulod sa CR, nawala ang kahadlok ni Micah sa kataw-anan nga panghitabo didto sa lawak.
“Ay, Mare, nganong ikaw . . .?” tingog sa misulod nga lalaki.
“Ngano, Pare, di ko angayan i-rapol? Dali na, claim your prize.”
“Si Mare baya, sori kaayo, ha. Di gyod ko mosulod kon nasayod kong nia ka.”
“Kon mao, kuyog tas gawas.”
Nadungog ni Micah ang pagsira sa pultahan. Mibalik siya sa lawak, milingkod sa sopa ug gikab-ot ang bino diha sa corner table. Sagunson ang iyang tagay samtang naghunahuna sa nahitabong drama sulod sa lawak. Wala madugay, mibalik sa lawak ang hamtong nga babaye.
“Kinsay imong ngan, Miss?”
“Micah, Ma’m.”
“Ako si Melanie, asawa ni Jaime. Pila inyong sabot nga professional fee?”
“P5,000, Ma’m?”
“Nabayran ka na?”
“Wala pa, Ma’m.”
“Niay P5,000.”
“Salamat, Ma’m.”
Migawas si Melanie sa lawak. Nag-inusara ang iyang bana sa pagsulod niyas KTV room. Gibiyaan sa kanahan niining mga kauban.
“Sori, Melanie,” mitindog si Jaime ug nag-ukun-ukon pagduol sa asawa.
Ang nawong sa tupa, maoy diha sa hunahuna ni Melanie. Kamaayo sagpaon.
“Ayaw na paglangas. Apan timan-i kini: Kon magpadayon mo ning inyong binuang, moapil ko pagparapol.”
“Moundang na mi, Darling.”
“Darling sa imong mata. Hala, mopauli na ta kay basig ako kang mapanitan ug makahimog eskandalo dinhi.”
Morag iro nga mibahag ang ikog sa bana nga misunod sa asawa.
